«Όταν οι τέχνες έχουν γιορτή τότε γίνεται θέατρο». Από την Ηλιάνα Κωνσταντινίδου.

1615 Views
«Όταν οι τέχνες έχουν γιορτή τότε γίνεται θέατρο». Από την Ηλιάνα Κωνσταντινίδου. «Όταν οι τέχνες έχουν γιορτή τότε γίνεται θέατρο». Από την Ηλιάνα Κωνσταντινίδου.

 «Όταν οι τέχνες έχουν γιορτή τότε γίνεται θέατρο». Από την Ηλιάνα Κωνσταντινίδου.

«Η αφετηρία και η βάση του θεάτρου, όπως και κάθε μορφής τέχνης, είναι η ποίηση και η μαγεία. Αν λείψουν αυτά, δεν υπάρχει θέατρο.» «Δε μπορεί να υπάρξει γνήσια έκφραση που να δημιουργεί θεατρική μαγεία αν δεν ερεθιστούν, αν δεν ηλεκτριστούν η ευαισθησία και οι αισθήσεις» Κάρολος Κουν.
 
Ποίηση και μαγεία λοιπόν. Ευαισθησία και αισθήσεις.
 
Ars, Larte, Kunst, Art, Τέχνη... Σε όποια γλώσσα κι αν τη γράψεις ίδια είναι η σημασία και το περιεχόμενο της τέχνης: Η ανώτερη μορφή αισθητικής σχέσης του ανθρώπου προς την πραγματικότητα. Προβάλλει σαν μια παγκόσμια, πανανθρώπινη μορφή δραστηριότητας με τεράστια σημασία για την κοινωνική εξέλιξη. Υπάρχει χιλιάδες χρόνια, στην πορεία των οποίων αλλάζει και εξελίσσεται. Αλλά αυτό είναι ένα άλλο ζήτημα με το οποίο λέω να ασχοληθούμε αργότερα.
 
Η τέχνη χρειάζεται σε όλους. Μπορεί να συγκινήσει τόσο τον εργάτη όσο και το διανοούμενο. Τόσο το μαθητή όσο και το δάσκαλο. Τόσο τον επιστήμονα όσο και τον καλλιτέχνη. Είναι δύσκολο να βρεθεί άνθρωπος που – στον ένα ή τον άλλο βαθμό, να μην ένιωσε μέσα του την επίδραση της τέχνης έστω και σε μια από τις μορφές της, που να μη του έγινε επίμονη ανάγκη, που δεν προσπάθησε να μυηθεί σε τούτη ή την άλλη μορφή καλλιτεχνικής δημιουργίας είτε ως δημιουργός είτε ως συνεπής θεατής και οπαδός.
 
Τίποτα το ανθρώπινο δεν είναι για την τέχνη αδιάφορο. Κι όσο πιο πλούσια και πιο πολύμορφη είναι η ζωή, όσο πιο πλατιά τα κοινωνικά ενδιαφέροντα τόσο πιο πολύπλευρα και σταθερά μπορεί ν’ αναπτυχθεί και η τέχνη. Όπως στην Αναγέννηση για παράδειγμα. Κι αν ισχύει μια φορά αυτό για τις άλλες τέχνες, ισχύει δέκα φορές για το θέατρο – λέω εγώ.
 
Το θέατρο εμπεριέχει όλες τις τέχνες: Λογοτεχνία και ποίηση, Ζωγραφική, Αρχιτεκτονική και γλυπτική, Μουσική, Χορό, Φωτογραφία, ακόμα και Κινηματογράφο – με την ευρύτερη έννοια και λειτουργία του. Ωστόσο, η θεατρική παράσταση δεν είναι μηχανικό ανακάτεμα από διάφορα είδη τέχνης αλλά ανεξάρτητο είδος τέχνης.
 
“Η ποιότητα ενός θεατρικού έργου είναι η ποιότητα των ιδεών του.”  Μπέρναρντ Σω
 
Εν αρχή ήν ο λόγος φυσικά, το κείμενο του έργου. 
 
Όμως για να γίνει το καλλιτεχνικό περιεχόμενο του έργου από λογοτεχνικό κείμενο θεατρική παράσταση – θέαμα και να προβληθούν όλες οι καλλιτεχνικές δυνατότητες που εμπεριέχει, πρέπει το έργο να παιχθεί στη σκηνή, να πλαισιωθεί καλλιτεχνικά από τους ηθοποιούς. Οι ηθοποιοί υποδύονται τους ήρωες, τους μετατρέπουν σε “δρώντα πρόσωπα” του έργου.
 
Το ότι το θέατρο μπορεί και δίνει χειροπιαστά σε πολλούς μαζί θεατές ένα περιστατικό στη συγκεκριμένη και σύνθετη εξέλιξή του, καθορίζει και τη σπουδαία θέση που παίρνει ανάμεσα στα άλλα είδη τέχνης. Το θέατρο έχει ένα πολύ μεγάλο προτέρημα: μπορεί και αναπαράγει άμεσα , μπροστά στα μάτια του θεατή την ίδια την πορεία του αγώνα και των συγκρούσεων, των προσωπικών και κοινωνικών ενδιαφερόντων των ηρώων του και τις αντιθέσεις ανάμεσά τους. Στο θεατρικό έργο  η ιδέα ή οι ιδέες – όπως λέει και ο Μπέρναρντ Σω, αναπτύσσονται από την άμεση σκηνή δράση. Οι ζωντανοί συγκεκριμένοι ήρωες, τα πρόσωπα που δρουν στο έργο αγωνίζονται για την αποκάλυψή της.
 
Η υπεροχή του θεάτρου είναι πως καθρεφτίζει το δυναμισμό και την εξέλιξη στα γεγονότα και στους χαρακτήρες και δεν περιορίζεται στο να απεικονίσει ένα περιστατικό σε συγκεκριμένη χρονική στιγμή όπως π.χ. στη ζωγραφική ή τη φωτογραφία. Δεν είναι στατική τέχνη. Στη σκηνή δε βλέπουμε ζωγραφισμένους ανθρώπους αλλά ζωντανούς, δε βλέπουμε κάποια μόνο στιγμή αλλά σειρά από γεγονότα που εξελίσσονται.
 
Ο ηθοποιός είναι ταυτόχρονα δημιουργός και εκτελεστής. Παρατηρεί, ερευνά, ρωτάει, ψάχνει μέσα του, ψάχνει στη φαντασία του, ψάχνει στο κείμενο, ψάχνει γύρω του και δημιουργεί το ρόλο του για να μπορέσει στη συνέχεια να τον “εκτελέσει”. Εν τέλει το υλικό που επεξεργάζεται ο ηθοποιός και πλάθει τις καλλιτεχνικές εικόνες του είναι αυτός ο ίδιος σαν άνθρωπος, σαν προσωπικότητα. Κι εδώ είναι αυτή η ποιοτική διαφορά από τους άλλους καλλιτέχνες. Η σκηνική μορφή που δημιουργεί ο ηθοποιός υπάρχει μόνο χάρη σ’ αυτόν, προσωποποιείται μέσα σ’ αυτόν, βρίσκεται στη σκηνή χάρη σ’ αυτόν και η άμεση επικοινωνία του με τους θεατές – άλλους κάθε φορά, τον οδηγεί να την ανανεώνει ξανά και ξανά.  Σε ποια άλλη τέχνη γίνεται αυτό;
 
Το θέατρο δεν είναι μια μοναχική δουλειά, όπως για παράδειγμα η συγγραφή. Δεν απομονώνεται ο καλλιτέχνης προκειμένου να δημιουργήσει. Είναι μια ομαδική προσπάθεια. Ο ηθοποιός είναι σφιχτά δεμένος με τους συντρόφους – συνεργάτες του. Η δουλειά του ενός δένεται με τη δουλειά των άλλων. Υπάρχει μια συνεχής αλληλεπίδραση και αλληλεξάρτηση μεταξύ τους και με τους θεατές. Κι εδώ είναι που το θέατρο θυμίζει τη μουσική και τους μουσικούς. Ο θίασος είναι σαν την ορχήστρα. Η δύναμή του βρίσκεται στην ομαδικότητα, στο ταίριασμα των πολύμορφων καλλιτεχνικών μέσων.
.
Βέβαια, αυτό δε σημαίνει ότι ο ηθοποιός δεν υπάρχει και αυτόνομα ως καλλιτέχνης. Μπορεί να παίξει ένα σόλο όπως κι ένας μουσικός. Οι θίασοι μπορεί να έχουν πολλά ή λίγα άτομα. Ωστόσο όμως – ανεξάρτητα από το πόσοι συμμετέχουν σ’ ένα θεατρικό έργο, η επιτυχία του είναι πάντα αποτέλεσμα συλλογικής προσπάθειας.
 
Όταν παίζεται ένα θεατρικό έργο το θέαμα μας κατακτά. Η προσοχή μας συγκεντρώνεται μόνο σ’ αυτό γιατί την ίδια ώρα που οι καλλιτέχνες δημιουργούν εμείς βρισκόμαστε κοντά τους, βιώνουμε μια ανεπανάληπτη, ζωντανή, εξελισσόμενη αμφίδρομη σχέση.
 
Κι εκεί, στην παράσταση παίρνουν τη θέση τους και παίζουν το ρόλο τους οι άλλες τέχνες.
Μήπως δεν είναι η Ποίηση;  και τότε τι είναι το ξεγύμνωμα της ψυχής μας;;
Μήπως δεν είναι ο Χορός;  και τότε τι είναι οι ανάσες μας, οι παύσεις μας, οι κινήσεις μας;;
Μήπως δεν είναι η Ζωγραφική, η Αρχιτεκτονική και η Φωτογραφία;  και τότε τι είναι το σκηνικό, τα κοστούμια, τα φώτα, ο άλλος κόσμος που δημιουργείται στη σκηνή, το κλίμα της εποχής;;
 
Μήπως τέλος, δεν είναι η Μουσική;  και τότε τι είναι τα λόγια μας, το κλάμα και το γέλιο μας, η ένταση και η ηρεμία μας, το crescendo και το adagio μας, το τραγούδι μας, οι νότες που γεμίζουν τη σκηνή, ο ηλεκτρισμός των αισθήσεών μας;;
 
Όλες τους συμμετέχουν οργανικά στην τέχνη του θεάτρου, το ενισχύουν και το βοηθούν, υποτάσσονται στον τελικό σκοπό που είναι το φτιάξιμο μιας παράστασης. Η δημιουργία του όνειρου, της άλλης “πραγματικότητας”. Βρίσκονται στο θέατρο με μοναδική αποστολή να βοηθήσουν να αποκαλυφθεί η βασική ιδέα του έργου, να πάρει σάρκα και οστά το περιεχόμενό του, να δημιουργηθεί ένα ενιαίο καλλιτεχνικό αποτέλεσμα.
 
Όλες τους παίρνουν μέρος στο γλέντι, τρώνε και πίνουν και τραγουδούν και χορεύουν! Και αγαπούν και ζηλεύουν και φλερτάρουν και ονειρεύονται και δικαιώνονται!
.
Έχουν γιορτή λοιπόν! Γίνεται θέατρο!
.
(ΦΩΤΟ: "Εκκλησιάζουσες" του Αριστοφάνη από το Εργαστήρι Θεατρικής Δημιουργίας ΕΘΔ του δήμου Καλαμαριάς, Δημοτικό θέατρο Καλαμαριάς, 2010)
 ==================================================================================
Τι παίζουν τα θέατρα στη Θεσσαλονίκη τώρα.
Πρόγραμμα παραστάσεων ΚΛΙΚ ΕΔΩ
 ==================================================================================

ΕΙΔΑΜΕ & ΣΧΟΛΙΑΖΟΥΜΕ ΕΔΩ

===========================================================================

Θεατρικά Κουλτουροβραβεία Θεσσαλονίκης [σελίδα ανακοινώσεων] ΕΔΩ
Facebook page ΕΔΩ
============================================================================

Φωτογραφικό υλικό





Γραψε το σχολιο σου

Η διεύθυνση email σας δεν θα δημοσιευθεί. Υπογραμμίζονται τα υποχρεωτικά πεδία *

Γραψε το σχολιο σου στο Facebook

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

τελευταιες αναρτησεις
Κοίτα μην αρρωστήσεις: 12 καλλιτεχνικές αναπαραστάσεις της πανδημίας στο Μπενσουσάν Χαν
Κοίτα μην αρρωστήσεις: 12 καλλιτεχνικές αναπαραστάσεις της πανδημίας στο Μπενσουσάν Χαν
με 0 Σχόλια 408 Views

Οι σημερινές καλλιτεχνικές αναπαραστάσεις του εγκλεισμού και της εμπειρίας της διαρκούς απειλής, με τη μορφή ενός πλήθους «ημερολογίων πανδημίας» στέκονται διστακτικά στο σταυροδρόμι της τέχνης, της πολιτικής και της ιατρικής.

Περισσότερα ...

Web Radio

ΘΕΑΤΡΟΜΑΝΙΑ

Περισσότερη θεατρομανία
ΣΙΝΕΜΑΝΙΑ

Περισσότερη Σινεμανία
Εφημερεύοντα Νοσοκομεία ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ
ΜΟΥΣΙΚΟΜΑΝΙΑ

Περισσότερη Μουσικόμανία
ΤΕΧΝΗ - ΒΙΒΛΙΟ

Περισσότερα Τέχνη Βιβλίο
ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ

Περισσότερη Θεσσαλονίκη


Περισσότερα Της «K» το κάγκελο

Περισσότερη Παράξενη ζωή