Η συγγραφέας Νατάσα Καραμανλή εφ΄ όλης της ύλης στην Κουλτουρόσουπα | Interview

3354 Views
Η συγγραφέας Νατάσα Καραμανλή εφ΄ όλης της ύλης στην Κουλτουρόσουπα | Interview Η συγγραφέας Νατάσα Καραμανλή εφ΄ όλης της ύλης στην Κουλτουρόσουπα | Interview

 

Συνεντεύξεις συγγραφέων στην «Κ» 2021/22

.

Ολίγον θεατρική, ολίγον ποιήτρια, μα πάντα υποταγμένη στις λέξεις, ασχολείται με τη συγγραφή από τα παιδικά της χρόνια. Παρακολούθησε σεμινάρια δημοσίων σχέσεων και μάρκετινγκ στην Αμερική, καθώς και το πρόγραμμα σπουδών Element of Theatre and Dramatic Literature, στο Ohio State University. Αργότερα, απέκτησε Μεταπτυχιακό Δίπλωμα Ειδίκευσης στη Θεατρική Αγωγή από το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο. Συνεργάστηκε με τα περιοδικά SOUL, Αλήθεια της Μακεδονίας και Upgrade. Έχει γράψει άλλα τέσσερα βιβλία κι έχει συμμετάσχει σε τέσσερα συλλογικά έργα, ενώ κείμενά της φιλοξενούνται στους λογοτεχνικούς ιστότοπους maga.gr, enfo.gr, biblionet.gr, logografis.gr, vivlionorizontes.com, culturebook.gr, σε λογοτεχνικά projects, στα spillword.com, letterpile.com και discover.hubpages.com στα αγγλικά, καθώς και στο προσωπικό της blog: soufrazeta.wordpress.com. Είναι πολύ περήφανη για τις βραβεύσεις της, συνολικά έντεκα στον αριθμό.

Μεγάλες της αγάπες το θέατρο, η μουσική, η θάλασσα, τα ζώα, τα ταξίδια και, φυσικά η μεγαλύτερη, η κόρη της. Στον ελεύθερο χρόνο της διαβάζει μανιωδώς ή κάνει ραδιοφωνικές εκπομπές στο αυτοδιαχειριζόμενο ραδιόφωνο πολιτιστικής και πολιτικής παρέμβασης «Μεταδεύτερο». Είναι μέλος της Ελληνικής Εταιρείας Αντιρευματικού Αγώνα (ΕΛ.Ε.ΑΝ.Α.) και του National Association of Care & Support Workers (NACAS).

H συγγραφέας Νατάσα Καραμανλή μιλά στην Μιλάντα Σαρικιαχίδου για την Κουλτουρόσουπα. 
 
 
Σήμερα ο μέσος Έλληνας δοκιμάζεται ποικιλοτρόπως. Πιστεύετε ότι η Τέχνη και ειδικότερα η λογοτεχνία μπορεί να βοηθήσει;
Ο σκοπός της τέχνης είναι να δώσει στη ζωή σχήμα, είπε ο Γουίλιαμ Σαίξπηρ κι είναι πέρα για πέρα αληθές.Η δυναμική της τέχνης είναι τεράστια. Σίγουρα έχει την ικανότητα να αλλάξει τον κόσμο. Κυρίως η λογοτεχνία που εστιάζει απευθείας στον άνθρωπο. Το δυστυχές στην εποχή μας, όμως, και ιδιαιτέρως στην χώρα μας, είναι το γεγονός πως  ένα μεγάλο μέρος του πληθυσμού τείνει να αδιαφορεί για την τέχνη. Η τέχνη εκλαμβάνεται ως μια γενική έννοια, απόμακρη κι ίσως κάπως αφηρημένη ή και στατική, με αποτέλεσμα να μην ελκύει τόσο τη νέα γενιά που προτιμά να κινείται και να ζει με ιλιγγιώδεις ταχύτητες. Μια ταινία που θα κρατήσει μιάμιση ώρα, αναπόφευκτα κερδίζει έναντι ενός λογοτεχνικού βιβλίου που θα τελειώσει σε δυο ή τρεις μέρες. Αυτό στερεί βέβαια, τα πολλαπλά οφέλη της επαφής με τη λογοτεχνία. Μπορούμε κι έχουμε να διδαχτούμε πολλά από τη λογοτεχνία, όχι μόνο για τον κόσμο γύρω μας, αλλά και για εμάς τους ίδιους.

Ο συγγραφέας είναι ένας πνευματικός άνθρωπος της εποχής του. Ποιος θα έπρεπε να είναι ο ρόλος ενός συγγραφέα στα σημερινά χρόνια;
Αυτός που ήταν πάντα, ο ρόλος της τέχνης. Ο συγγραφέας οφείλει να τέρπει, να ψυχαγωγεί το αναγνωστικό κοινό με τις ιστορίες του, να το προβληματίζει, να το οδηγεί σε ένα ταξίδι αισθήσεων που μπορεί να καταλήξει και σε μια διαδρομή αυτογνωσίας μέσω της ταύτισης. Η συγγραφή δεν αποτελεί χόμπι, ούτε θα πρέπει να το εκλαμβάνουμε ως τέτοιο, όμως ατυχώς αυτό συμβαίνει σήμερα.

Στην εποχή μας ένας συγγραφέας μπορεί να αποτελέσει πρότυπο για τους νέους; Αν ναι, πώς μπορεί να γίνει αυτό;
Δεν το θεωρώ πολύ πιθανό αυτό το σενάριο, εκτός κι αν πρόκειται για κάποιον συγγραφέα που κάνει παγκόσμια best sellers και μάλιστα σε σύντομο χρονικό διάστημα. Η εποχή μας διέπεται από την ταχύτητα, την αναζήτηση της άμεσης έκθεσης, τη διασημότητα και η προσωποποίηση του προτύπου εντοπίζεται σε άλλες μορφές τέχνης. Πιο άμεσες και σαφώς πιο ελκυστικές στο μάτι.



Η λογοτεχνία λειτουργεί ως πομπός αντιλήψεων και ηθικών αξιών. Ποια είναι η άποψή σας;
Κατά βάση η λογοτεχνία έχει ανθρωποκεντρικό χαρακτήρα. Επομένως, απολύτως δικαιολογημένα περιστρέφεται γύρω από το άτομο κι όλα όσα καθορίζουν την ύπαρξή του. Τις αξίες, τα πιστεύω, την ηθική και τις αντιλήψεις του συγγραφέα που αντανακλούν όχι μόνο τη δική του οπτική, αλλά συνάμα και της κοινωνίας. Θεωρώ πως δεν λειτουργεί μόνο ως πομπός, αλλά και δέκτης, καθώς η λογοτεχνία θα προσομοιώσει κάποια στιγμή τα εξωτερικά ερεθίσματα που δέχεται ο συγγραφέας.

Στην εποχή της τεχνολογίας, που όλοι χρησιμοποιούν τους υπολογιστές και ειδικά οι νέοι έχουν απομακρυνθεί από το βιβλίο, πώς θα μπορούσε η λογοτεχνία να ξανακερδίσει το χαμένο έδαφος;
Η αγάπη για τη λογοτεχνία, κατ’ εμέ, ξεκινά από τους κόλπους της οικογένειας. Εκεί μπαίνουν τα θεμέλια για το παιδί να ανακαλύψει και να δεθεί με τη συνήθεια της ανάγνωσης λογοτεχνίας. Τα παιδιά μιμούνται αυτό που βλέπουν και αυτό μπορούμε να το «εκμεταλλευτούμε» ανάλογα. Αν ζουν μέσα σε ένα σπίτι όπου το βιβλίο κι όχι ο υπολογιστής, έχει τον πρώτο λόγο, αναπόφευκτα θα τους δημιουργηθεί η ανάγκη να διαβάσουν. Νέες βάσεις, αυτό χρειαζόμαστε, να μυήσουμε τα παιδιά στη λογοτεχνία, να εξηγήσουμε τα οφέλη της, να επαναφέρουμε το βιβλίο στη θέση που του ανήκει σε κάθε εστία.

Η τέχνη ξεκινάει από το εξώφυλλο ενός βιβλίου ή από το εσωτερικό του;
Το εξώφυλλο μπορεί να αποτελεί το δέλεαρ. Είναι η πρώτη εντύπωση. Αλλά, πόσες φορές δεν έχουμε εξαπατηθεί από αυτήν; Αν το βιβλίο δεν διαθέτει περιεχόμενο αυτό που μένει είναι απλά ένα όμορφο περιτύλιγμα, ένα μάταιο έξοδο κι ένα άσκοπο ξόδεμα χρόνου.



Πως απαντάτε σε όσους κατατάσσουν τα βιβλία σε κατηγορίες όπως «ελαφριά» ή «γυναικεία» λογοτεχνία;
Η γυναικεία λογοτεχνία, κακώς αποκαλούμενη ως ροζ, δεν άλλαξε. Αυτή ήταν κι απλά από χώρα σε χώρα, από εποχή σε εποχή, εξελίσσει τους γυναικείους χαρακτήρες κι εξελίσσεται μαζί τους. Πουλιόταν πάντα στην Ελλάδα, συνήθως τη βρίσκαμε στα περίπτερα και συχνά αποτελούσε μια από τις πρώτες μας επιλογές ή το είδος που μας «μύησε» στη λογοτεχνία. Μην ξεχνάμε οτι ο Ναμπόκοφ έγινε γνωστός με τη δημοφιλέστατη «Λολίτα»· τα υπόλοιπα έργα του, όπως το αριστούργημά του «Ο αξιοπρεπής κύριος Πνιν»  δεν είχε την ίδια τύχη, κάτι που σημαίνει ότι το σκάνδαλο της Λολίτας και όχι η λογοτεχνική αξία τράβηξαν τους αναγνώστε. Αν ρωτήσουμε 100 γυναίκες για τις αναγνωστικές τους προτιμήσεις, το σίγουρο είναι πως θα πάρουμε σαν απάντηση τα δημοφιλέστερα βιβλία, όλο τον κατάλογο των ευπώλητων. Αυτό κάτι σημαίνει.

Εν κατακλείδι, θεωρώ πως κάθε μορφή λογοτεχνίας είναι προτιμότερη από την παντελή απουσία λογοτεχνίας.

Κάθε μήνα εκδίδονται καινούργια μυθιστορήματα. Πώς θα ξεχωρίσει ο αναγνώστης το λογοτεχνικά άρτιο έργο; 
Πιστεύω πως κάθε βιβλίο έχει τον κόσμο του, τον αναγνώστη του, φανατικό και μη, το άστρο του, όπως συνηθίζουμε να λέμε. Πράγματι, η εκδοτική κίνηση δείχνει σταθερά ανοδικές τάσεις, σε αντίθεση με τη φιλαναγνωσία, βιβλιοφιλία που δείχνει καθοδική. Υπάρχει ένα άρτιο λογοτεχνικό έργο για κάθε αναγνώστη. Το γούστο είναι μια εντελώς προσωπική υπόθεση κι αυτό που φαίνεται ανούσιο ή κλισέ σε κάποιον, μπορεί να είναι θησαυρός για κάποιον άλλον.

Ισχύει και σε σας πως προτιμάτε να διαβάζεται ξένους παρά έλληνες συγγραφείς;  
Παλαιότερα διάβαζα μόνο ξένους συγγραφείς. Αυτό έχει αλλάξει εδώ και λίγα χρόνια κι ανακάλυψα πως δεν είναι λίγα τα βιβλία που δεν απέχουν πολύ από τα ξένα εκδοτικά δεδομένα. 

Ποιο βιβλίο θεωρείτε πως σας άλλαξε τη ζωή/τον τρόπο που σκέφτεστε;
Τα εκατό χρόνια μοναξιάς του Μαρκές. Ουσιαστικά άλλαξε την οπτική μου απέναντι στον κόσμο και στη ματαιότητα που τον διέπει.



Ποιον συγγραφέα θαυμάζετε και ποιο βιβλίο του θα θέλατε να είχατε γράψει ο ίδιος;
Ειλικρινά, είναι τόσοι πολλοί οι συγγραφείς και τόσο πολλά τα συγγράμματά τους! Αγαπώ ιδιαίτερα τους Λατινογενείς συγγραφείς και τρέφω και μια αδυναμία στην βορειοευρωπαϊκή σχολή του σύγχρονου νουάρ. Οπότε, αντιλαμβάνεστε, πόσο μακριά είναι αυτή η λίστα!

Είναι αλήθεια ότι σε κάθε βιβλίο συναντούμε βιώματα και μηνύματα του συγγραφέα του;
Βιώματα, σίγουρα! Κι αυτό είναι κάτι που συμβαίνει δίχως να το αντιληφθεί ο συγγραφέας. Σχεδόν αυτόματα, μηχανικά, χωρίς να το επιλέξει, κάποιοι ήρωες θα του μοιάζουν, θα έχουν ενδεχομένως τα ελαττώματά του, τις μνήμες του, θα αντιδρούν όπως εκείνος.

Μια φράση που σας αντιπροσώπευε κατά το παρελθόν και πλέον δε σας αντιπροσωπεύει.
Αύριο είναι μια καινούρια μέρα. Λάθος, σήμερα είναι η μέρα.

Πιστεύετε στα happy end; Τα συναντούμε στα βιβλία σας;
Δεν τα συμπαθώ ιδιαίτερα. Ωστόσο εξαρτάται κι από την ίδια την ιστορία και την εξέλιξή της. Αυτά θα καθορίσουν το τέλος είτε πρόκειται για κάτι ελπιδοφόρο κι αισιόδοξο ή για το αντίθετο.

Πως νιώσατε όταν εκδόθηκε το πρώτο σας βιβλίο;
Σα να είχα κερδίσει ένα ταξίδι για τον γύρο του κόσμου!



Όταν γράφετε έχετε στο μυαλό σας τους αναγνώστες;
Όχι, ποτέ! Εκείνο που επικρατεί είναι οι ήρωες κι οι ιστορίες τους. Οι δεσμοί που τους ενώνουν, τα νήματα και τα αδιέξοδά τους. Ουσιαστικά μέσα από αυτούς αφηγούμαι τον μύθο τους όπως τον έχω αποφασίσει, όπως τον έχω πλάσει στο μυαλό μου.  

Τι σκέπτεστε όταν σας ασκούν κριτική για κάποιο έργο σας με την οποία δεν συμφωνείτε;
Να είναι καλά! Οι κριτικές είναι για να μας διορθώνουν, να μας εξελίσσουν, όχι για να εξυψώνουν το εγώ μας.

Πως γεννήθηκε η ιδέα για το παρόν βιβλίο σας;
Από ένα podcast. Εντελώς απρόσμενα, ακούγοντας μια γυναίκα να αφηγείται την σκληρή εμπειρία της με την επαναλαμβανόμενη βία του συντρόφου της, γεννήθηκε μια απορία μέσα μου. Είμαστε σίγουροι πως αυτό που συμβαίνει στη διπλανή πόρτα δεν μας αφορά; Τι μπορούμε να κάνουμε ώστε να το αλλάξουμε;

Τι ελπίζετε να αποκομίσει ο αναγνώστης διαβάζοντας το βιβλίο σας;
Tην προτροπή, ή την κραυγή αν θέλετε, αυτών των γυναικών που φωνάζουν για βοήθεια σε μια κοινωνία που έχει εκπαιδευτεί να μην ακούει.  Ελπίζω να κρατήσει αυτό, να παρατηρεί, να προσέχει τα σημάδια και να μιλάει, να καταγγέλλει το άδικο, απ’ όπου κι αν προέρχεται.
 
Δείτε ΟΛΕΣ τις συνεντεύξεις συγγραφέων της "Κ" με μια ματιά εδώ
 ..
Ακολουθήστε το Kulturosupa.gr στα social media
      
 

Φωτογραφικό υλικό






Αρθρογραφος

Μιλάντα Σαρικιαχίδου
Μιλάντα Σαρικιαχίδου
Αγαπώ τα βιβλία γιατί στις δυστυχίες της ζωής προσφέρουν καταφύγιο, αποδεικνύουν ότι πάντα υπάρχουν τόποι για να δεις αλλιώς τα πράγματα, να τα ερμηνεύσεις με έναν τρόπο διαφορετικό και να σηκωθείς ξανά. Μαζί λοιπόν θα ψάχνουμε στις σελίδες τρόπους να γεμίσει το μέσα μας. Κάθε 8,18 και 28 του μηνός στο «Διαβάσαμε και Σχολιάζουμε» για 3η χρονιά.

Γραψε το σχολιο σου

Η διεύθυνση email σας δεν θα δημοσιευθεί. Υπογραμμίζονται τα υποχρεωτικά πεδία *

Γραψε το σχολιο σου στο Facebook

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

τελευταιες αναρτησεις

ΘΕΑΤΡΟΜΑΝΙΑ

Περισσότερη θεατρομανία
ΣΙΝΕΜΑΝΙΑ

Περισσότερη Σινεμανία
ΜΟΥΣΙΚΟΜΑΝΙΑ

Περισσότερη Μουσικόμανία
ΤΕΧΝΗ - ΒΙΒΛΙΟ

Περισσότερα Τέχνη Βιβλίο
ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ

Περισσότερη Θεσσαλονίκη

Περισσότερα Της «K» το κάγκελο

Περισσότερη Παράξενη ζωή