«Η Ιεροτελεστία της Άνοιξης» του Στραβίνσκι αφορμή για την έκθεση των Νίκου Κουκή, Αλεξάνδρας Μαράτη και Στέργιου Τσιούμα, στο χΩρο 18.

629 Views
«Η Ιεροτελεστία της Άνοιξης» του Στραβίνσκι αφορμή για την έκθεση των Νίκου Κουκή, Αλεξάνδρας Μαράτη και Στέργιου Τσιούμα, στο χΩρο 18. «Η Ιεροτελεστία της Άνοιξης» του Στραβίνσκι αφορμή για την έκθεση των Νίκου Κουκή, Αλεξάνδρας Μαράτη και Στέργιου Τσιούμα, στο χΩρο 18.

«Η Ιεροτελεστία της Άνοιξης» του Στραβίνσκι αφορμή για την έκθεση των Νίκου Κουκή, Αλεξάνδρας Μαράτη και Στέργιου Τσιούμα, στο χΩρο 18.

Ο συμβολικός τίτλος αυτής της έκθεσης επιλέχθηκε με την ευκαιρία της εαρινής ισημερίας και τον ερχομό της άνοιξης. Προέρχεται όμως από το χορόδραμα του μεγάλου  Ρώσου συνθέτη Ιγκόρ Στραβίνσκι (1882-1971), " Η Ιεροτελεστία της Άνοιξης", που είναι ίσως το πιο αμφιλεγόμενο έργο στην  ιστορία της μουσικής, εξαιτίας των νεωτεριστικών στοιχείων που είχε εισαγάγει στη μουσική του ο συνθέτης.

Ως ισημερία αναφέρεται η συγκεκριμένη στιγμή κατά την οποία ο Ήλιος καθώς διασχίζει τον ουρανό, μεσουρανεί κατακόρυφα στον ισημερινό της γης, με αποτέλεσμα η νύχτα και η ημέρα να έχουν ίση διάρκεια σε οποιοδήποτε σημείο της γήινης επιφάνειας. Η ισημερία συμβαίνει δύο φορές ετησίως. Σε αυτό το σημείο η παρέκκλιση του άξονα της γης είναι μηδενική προς τον ήλιο. Η εαρινή ισημερία γίνεται περίπου στις 21 Μαρτίου, όταν το κέντρο του Ηλίου είναι κατακόρυφο προς τον γήινο ισημερινό, διασχίζοντας τους ουρανούς από Νότο προς Βορρά .

Η "Ιεροτελεστία της Άνοιξης " δημιουργήθηκε για τα Ρώσικα Μπαλέτα του Σεργκέι Ντιαγκίλεφ. Στις 29 Μαΐου του 1913 κάνει πρεμιέρα στο Champs-Elysées  του Παρισιού . Η πρεμιέρα δημιούργησε σάλο, και προξένησε σκάνδαλο. Το Παρισινό κοινό, σοκαρίστηκε από την επαναστατική μουσική σύνθεση, και ακόμη περισσότερο, από την πρωτοποριακή και ρηξικέλευθη χορογραφία του Βασλάβ Νιζίνσκι.

Το έργο του Στραβίνσκι έφερε τον υπότιτλο "Εικόνες από μια παγανιστική Ρωσία",  και αναπαριστά μια παγανιστική τελετή γονιμότητας, Διαβάζουμε στην αυτοβιογραφία του συνθέτη: "Μια μέρα του 1910, όταν τελείωνα το 'Πουλί της Φωτιάς' στην Αγία Πετρούπολη, είχα ένα φευγαλέο όραμα.... Είδα στη φαντασία μου μια παγανιστική τελετουργία. Μια ομάδα σοφών γερόντων κάθονταν σε κύκλο, έχοντας στη μέση ένα νεαρό κορίτσι, που χόρευε μέχρι θανάτου. Τη θυσίαζαν για να εξευμενίσουν το Θεό της Άνοιξης."

Αν και ο ίδιος ο Στραβίνσκι ισχυριζόταν ότι υπήρχε μόνο μία λαϊκή μελωδία στο έργο, οι μουσικοκριτικοί εντόπισαν πολύ περισσότερες, οι οποίες  όλες σχετίζονται με παλιές παγανιστικές τελετουργίες από τους λαϊκούς θρύλους της Ρωσίας, της Ουκρανίας, κτλ, που σχετίζονταν με τον ερχομό της Άνοιξης.

Το έργο αποτελείται από δύο μέρη: 'Η Λατρεία της Γης', και 'Η Θυσία', και η κεντρική ιδέα του έργου είναι το μυστήριο και η μεγαλειώδης δύναμη της Άνοιξης.   "Μετά από ένα δύσκολο χειμώνα η φύση σιγά σιγά ξυπνάει, και αρχαίες φυλές συγκεντρώνονται για εορταστικές ιεροτελεστίες με αφορμή τον ερχομό της Άνοιξης. Μια γριά μάγισσα χρησιμοποιεί κλωνάρια για να προβλέψει το μέλλον. Οι γυναίκες χορεύουν παραδοσιακούς  χορούς της Άνοιξης, και όλοι γιορτάζουν την ιερή δύναμη της Μητέρας Γης. Καθώς σκοτεινιάζει καταφθάνει ο γηραιότερος Σοφός, και οι κοπέλες εκτελούν αρχαίους σχηματισμούς. Μία από αυτές θα είναι η Εκλεκτή. Θα πρέπει να ολοκληρώσει τον τελικό χορό για να επιτευχθεί ο εξευμενισμός των θεών της Άνοιξης."

Ο Νίκος Κουκής παρουσιάζει μέρος της νέας του σειράς φωτογραφιών με τον τίτλο “Χρωμοσώματα”, η οποία αποτελεί μια επέκταση της προηγούμενης του συλλογής «Αντισώματα». Στα νέα έργα του, τα εξπρεσιονιστικά περιγράμματα διαμορφώνουν και ορίζουν τις μορφές. Προκαλώντας την αλλοίωση του “εσωτερικού” χώρου και χρόνο τους, σε αυτές τις φωτογραφίες, προσθέτει δυναμικά το χρώμα και δημιουργεί ένα πρωτογενές αισθητικό αποτέλεσμα μέσα από καθημερινές παραστάσεις. Αναπλάθει τις μορφές που επιλέγει και ταυτόχρονα μετατρέπει την αντικειμενική πραγματικότητα. Δίνοντας την κατάλληλη έμφαση στον τρόπο πού εμφανίζονται τα πράγματα  μορφοποιεί την υποκειμενική ανταπαράσταση, δημιουργώντας διαχρονικά αντί- είδωλα.
Μέσα από τον πειραματισμό του στα σύγχρονα φωτογραφικά μέσα και τον αυτοσχεδιασμό, εξαφανίζοντας τα σώματα που φωτογραφίζει, διαρκώς καταφέρνει να τα μετατρέπει και να τα ισχυροποιεί, κάνοντάς τα ταυτόχρονα ιδιότυπα και μυστηριώδη.

Ο Γιώργος Γιαγτζής αναφέρει για το φωτογραφικό έργο του Νίκου Κουκή:  «Αρχέγονες μορφές ή φιγούρες που αποτελούν τα αρχέτυπα της ύπαρξής μας. Μας ακολουθούν, μας συνοδεύουν και ενίοτε καθορίζουν την πορεία μας. Καλά κρυμμένες στις σκοτεινές γωνιές των κυττάρων μας, αναζητούν κάποιες φορές το φως. Έτσι, ελευθερώνονται από το τότε και κυριαρχούν στο τώρα, δείχνοντας και φωτίζοντας σκηνές, σκηνικά, πρόσωπα, μνήμες και συναισθήματα που έγραψαν κάτι στο είναι μας. Ευτυχείς αυτοί που τις αντιλήφθηκαν και ευτυχέστεροι όσοι κατάφεραν να τις απαθανατίσουν».

Η Αλεξάνδρα Μαράτη θα παρουσιάσει μία συνολική εγκατάσταση με κατασκευές στο χώρο, καθώς και επίτοιχα ζωγραφικά έργα: κρύσταλλοι στα χρώματα της Ίριδας που εγκλωβίζουν κρυπτικά σύμβολα - μεταλλικές αιωρούμενες τροχιές που μαγνητίζουν υποδοχείς, ενώ αυτοί συνομιλούν με έναν σταθερό υποδοχέα στο έδαφος - κυκλικοί ιπτάμενοι δίσκοι από μέταλλο, σαν όργανα μουσικά ή οχήματα - μία ημιδιαφανής κατασκευή, σχεδόν βωμός, που εκπέμπει από τον σφαιρικό εσωτερικό της πυρήνα χρώματα - μία καλειδοσκοπική κατασκευή, σαν έκρηξη κρυστάλλων – κάποια ζωγραφικά (ambient-trance) με πυκνή διάχυση του spray σε επάλληλες στρώσεις, νεφελώδεις χρωματικές αποχρώσεις και αποτυπώσεις, σαν διαδρομές σε αχνό/υφασμένα σύμπαντα.
Η Θάλεια Στεφανίδου, προσεγγίζοντας την καλλιτεχνική διαδικασία της Αλεξάνδρας Μαράτη επισημαίνει: ...παραφράζοντας τον τίτλο του μεσαιωνικού κειμένου rosarium philosoforum η Αλεξάνδρα Μαράτη σαν μαθητευόμενη μέσα από τα δικά της ανεξιχνίαστα βάθη δημιουργεί σειρές συμβολικών εικόνων αλχημιστή κι ακόμη περιγράφει μορφές "μεταβίβασης" με την ψυχαναλυτική σημασία της λέξης.
Και όπως η ίδια η καλλιτέχνης ομολογεί, ...η ζωγραφική και η γλυπτική μου εργασία δεν αποτελούν παρά πράξεις που "πατούν" σε ίχνη απόκρυφου λόγου, ώστε να ξορκίσουν με την πρακτική τους τις φοβίες και να προστατέψουν από τους εφιάλτες.
Μία θα λέγαμε ιεροτελεστία της Άνοιξης, κυριολεκτικά, μεταφορικά, αλληγορικά και μετωνυμικά.

Όπως αναφέρει ο καλλιτέχνης Στέργιος Τσιούμας: Στη στροφή του νού, στο μοναχικό ταξίδι, στήν άκρη της λύπης, στο ξεκίνημα της καινούργιας μέρας. Εκεί, στο βλεφάρισμά σου, στά μισάνοιχτά σου χείλη, εκεί, εκεί ανθούν τά ρόδα της ερήμου. (14/3/2002)  
Διάλεξα γι αυτή τη σειρά των κατασκευών μου, τόν τίτλο, «Τα ρόδα της ερήμου». Αυτό μου δίνει ελευθερία. Οι ποιητές λένε ότι η ζωή μου θα κρατήσει όσο ένα βλεφάρισμα. Γι αυτό τα γλυπτά μου είναι ψιλόλιγνα. Ασταθή. Λικνίζονται, γέρνουν, ερωτοτροπούν, ειρωνεύονται, αστειεύονται. Παλιά σίδερα, εξαρτήματα, σιδερόβεργες από οικοδομές, πεταμένα ξύλα.
« Αχρηστα υλικά» τα ονομάζετε. Φαίνεται δεν μεριμνώ. Σαν τα πετεινά του ουρανού. Ειδάλλως θα φρόντιζα οι κατασκευές μου να είναι στιβαρές. Να πατούν γερά στη γή.
Εγώ αυτά τά «αχρηστα υλικά», τα μαζεύω. Και τα συνθέτω. Με την βοήθεια του μυαλού, των χεριών μου καί των εργαλείων. Σε πολλά βάζω καί χρώματα. Θέλω να σας κεντρίσω την προσοχή, όπως ένα φωτισμένο παράθυρο, καθώς περνάτε βιαστικοί. Μου αρκεί το περίγραμμα καί το χρώμα. Τα άλλα θα τα κάνετε εσείς.
Εάν πλησιάσετε φουριόζοι, διστακτικοί, περίεργοι, εύθυμοι. Ισως ανακαλύψετε τεμνόμενες ευθείες, επίπεδα ή και μαγεία, σαν αυτή που συγκίνησε καί μένα. Μπορεί τα ρόδα να έχουν άρωμα, αγκάθια, χρώματα, ομορφιά.

Επιμέλεια: Σταύρος Παναγιωτάκης
Διάρκεια έκθεσης: 3 – 30 Απριλίου  2015.

Ώρες λειτουργίας:
Τρίτη, Πέμπτη, Παρασκευή: 18.30 – 21.00
Σάββατο: 12.00 – 15.00

χΩρος 18, Χρυσοστόμου Σμύρνης 18, Θεσσαλονίκη, τ.κ. 54622
τηλ. 6972.855639, email: xoros18@gmail.com


Φωτογραφικό υλικό






Αρθρογραφος

kulturosupa.gr
kulturosupa.gr

Γραψε το σχολιο σου

Η διεύθυνση email σας δεν θα δημοσιευθεί. Υπογραμμίζονται τα υποχρεωτικά πεδία *

Γραψε το σχολιο σου στο Facebook

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

τελευταιες αναρτησεις
11α ΘΒΘ 2022: Αυτές είναι οι 118 παραστάσεις που διεκδικούν τα Βραβεία Κοινού και Υποψηφιότητες Κριτικής Επιτροπής.
11α ΘΒΘ 2022: Αυτές είναι οι 118 παραστάσεις που διεκδικούν τα Βραβεία Κοινού και Υποψηφιότητες Κριτικής Επιτροπής.
με 0 Σχόλια 1722 Views

Πλήρης κατάλογος θεατρικών παραστάσεων σεζόν 2020-2022 που διεκδικούν μια θέση στις υποψηφιότητες των 11ων Θεατρικών Βραβείων Θεσσαλονίκης 2022 Κριτικής Επιτροπής και Κοινού.

Περισσότερα ...

ΘΕΑΤΡΟΜΑΝΙΑ

Περισσότερη θεατρομανία
ΣΙΝΕΜΑΝΙΑ

Περισσότερη Σινεμανία
ΜΟΥΣΙΚΟΜΑΝΙΑ

Περισσότερη Μουσικόμανία
ΤΕΧΝΗ - ΒΙΒΛΙΟ

Περισσότερα Τέχνη Βιβλίο
ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ

Περισσότερη Θεσσαλονίκη

Περισσότερα Της «K» το κάγκελο

Περισσότερη Παράξενη ζωή