«Να ‘τανε το ’21 χρόνια δοξασμένα…». Πόσο αντέχουμε την απομυθοποίηση; Από την Π. Στασινοπούλου

2383 Views
«Να ‘τανε το ’21 χρόνια δοξασμένα…». Πόσο αντέχουμε την απομυθοποίηση; Από την Π. Στασινοπούλου «Να ‘τανε το ’21 χρόνια δοξασμένα…». Πόσο αντέχουμε την απομυθοποίηση; Από την Π. Στασινοπούλου

Ανατρέχοντας στη σχολική μου θητεία, έχω να θυμάμαι αλησμόνητους Μάρτηδες που με «σημάδεψαν»… και κρίμα που «τω καιρώ εκείνω» τα κινητά- πολυεργαλεία με δυνατότητα βιντεοσκόπησης δεν τα συνέλαβε ούτε καν η φαντασία του Ιουλίου Βερν ή του σούπερ εφευρέτη Κύρου Γρανάζη ώστε να έχω ζωντανά πειστήρια, αρκούμενη σε κιτρινισμένα φωτογραφικά άλμπουμ. Τα οποία με απεικονίζουν παιδούλα στα πρώτα μου… θεατρικά βήματα επί σχολικής σκηνής, καθώς υποδύομαι επί πολλά συναπτά έτη, έχουμε και λέμε: τρεις Μπουμπουλίνες,  δύο Μαυρογένους, μία Ελευθερία, δύο Τζαβέλαινες, μια μάνα μοιρολογίστρα στο Μεσολόγγι,  δύο Σουλιώτισσες και κάτι ψιλά με απαγγελίες ποιημάτων, που τα προσπερνώ, καθότι άλλο πράγμα η δραματοποίηση… με τις καραγκούνικες στολές μου, τα φλουριά μου, τις κεντημένες μαντήλες μου, το βάψιμο (καλά, αυτό δεν θέλω να το θυμάμαι- σκιάζομαι και από τις φωτό), τα ζωγραφισμένα σκηνικά, τη σκηνοθεσία του δασκάλου… «εδώ θέλω ηρωισμό, περπάτα πιο στητά, τώρα θέλω θρήνο, δείξε ότι πονάς, στα μάτια είπα κοιτάμε όχι στον τοίχο, δεν θέλω ντροπές σκετς κάνουμε!» Και η καρδιά να χτυπά ταμπούρλο με ανάκατη αγωνία και κρυφή περηφάνια, κάθε- μα κάθε φορά στα ατέλειωτα ηρωικά σκετς του ’21….
 
Αυτά που συμπλήρωναν με τον καταλυτικό τρόπο της τέχνης, έστω και… άτεχνης, το εκπαιδευτικό κομμάτι της ιστορίας, για μια από τις ενδοξότερες «κατά τας γραφάς» σελίδα του ελληνισμού. Η οποία έμοιαζε περίτεχνα πλασμένη για παιδικά αυτιά και μάτια, συγκρινόμενη με αντίστοιχες σελίδες της μυθολογίας, καθώς η φαντασία, η έντονη δράση, οι ανατροπές, η αγωνία, τα εξωπραγματικά κατορθώματα, οι ραδιουργίες, η βία, είναι αδύνατο να μην εξιτάρουν το παιδικό μυαλό και ψυχή. Και όπως κάθε μύθος που σέβεται τον εαυτό του, δεν έλειπαν προφανώς τα βασικά συστατικά, ήτοι οι καλοί, οι κακοί, το ηθικό δίδαγμα… Έστω κι αν τους «καλούς» τους αποκαλούσαν αρματωλούς και κλέφτες, που ομολογώ ότι από παιδί ουδέποτε συμβιβάστηκα με την ιδέα ότι ένας «καλός ήρωας» μπορεί να λέγεται «κλέφτης» και ήταν η πρώτη μου μεγάλη απορία… Ωστόσο το παιδικό  μυαλό ρουφούσε σχεδόν με δέος κάθε αφήγηση για τις ηρωικές μάχες, την αυτοθυσία των προγόνων, το κρυφό σχολειό, ενώ σκηνές σαν τον χορό του Ζαλόγγου, το Κούγκι, το σούβλισμα του Α. Διάκου, χαράχτηκαν αθέλητα με τη δύναμή τους στο υποσυνείδητο, χωρίς λογική επεξεργασία από την ανώριμη  άλλωστε κρίση ενός παιδιού…
 
Μεγαλώνοντας, στην ακαδημαϊκή ζωή πια και με την ώριμη κρίση του ενήλικα, «συνάντησα» εκ νέου την «Επανάσταση του ΄21» εντελώς… αγνώριστη! Είχε υποστεί τόσες απίστευτες «αλλαγές» από αυτό που άφησα στα σχολικά μου χρόνια, ώστε μου πήρε καιρό και αρκετή μελέτη για να διασταυρώσω την (όποια) ιστορική αλήθεια- ειπωμένη όχι απλά «αλλιώς» αλλά  με πλήρη αντίθεση, πιστοποιημένη με σχετικά  ντοκουμέντα. Όπου το «ενήλικο αφήγημα της άλλης όψης» ανατρέπει εκ βάθρων τα γνωστά εθνικά στερεότυπα, εμπεδωμένα παιδιόθεν, καθώς σύμφωνα με αυτό, επί της ουσίας δεν υπήρξε καμιά επανάσταση… όλα ξεκίνησαν από συγκρουόμενα συμφέροντα και με πρωτοβουλία όχι στρατιωτικών αλλά αστών… ότι η Εκκλησία όχι μόνο δεν στήριξε καμιά επανάσταση αλλά την αφόρισε κατ’ επανάληψη… ότι Παλαιών Πατρών Γερμανός, Αγία Λαύρα και ευλογημένα λάβαρα ουδέποτε υπήρξαν παρά μόνο ως μύθευμα… ότι οι γενναίοι Έλληνες πολεμιστές ήταν στην πλειοψηφία Αρβανίτες που δεν γνώριζαν καν τη γλώσσα και βεβαίως όλοι μισθοφόροι, πληρωμένοι με λάφυρα… ότι το πλιάτσικο και οι θηριωδίες τους στον ελληνικό πληθυσμό ίσως ξεπερνούν τα αντίστοιχα των Τούρκων… ότι οι έριδες μεταξύ των οπλαρχηγών και ο εμφύλιος ήταν πολύ εντονότερα από τον αγώνα κατά των Τούρκων… ότι η τελική έκβαση δεν κρίθηκε ούτε γι αστείο από τους Έλληνες και τη γενναιότητά τους, παρά μόνο από τη θέληση και επέμβαση των μεγάλων δυνάμεων στην καθοριστική ναυμαχία του Ναυαρίνου και άλλα πολλά, ουδόλως «τιμητικά» ή «ηρωικά», παραπέμποντας σε συγκεκριμένες πηγές…
 
Εννοείται φυσικά ότι οι εκφραστές της παρούσας άποψης είναι ιστορικοί με αδιαμφισβήτητο επιστημονικό κύρος και βεβαίως πιστοποιούν τους ισχυρισμούς τους με στοιχεία κατόπιν σοβαρής μελέτης, πώς αλλιώς άλλωστε… Είναι γεγονός ότι για ένα ενήλικο μυαλό ανοιχτό και όχι ευνουχισμένο ή κολλημένο σε στείρους εθνικισμούς, οι παραπάνω ισχυρισμοί- ανεξάρτητα από τον βαθμό ιστορικής αλήθειας, πείθουν και δίνουν αληθοφανείς απαντήσεις σε πολλά σκοτεινά ή αδιευκρίνιστα σημεία του σχολικού αφηγήματος. Το σίγουρο είναι ότι ένας ενήλικας που η κρίση του επιτρέπει να αξιολογεί, να συγκρίνει, να αποτιμά γεγονότα και καταστάσεις, που μπορεί να διαμορφώνει άποψη από δεδομένα, που διαθέτει εμπειρία «κοιτώντας» σε βάθος χρόνου και «μελετώντας» τα χαρακτηριστικά της φυλής- κρίνοντας και από τύχη της επανάστασης και των ηρώων της, είναι προφανώς σε θέση να αξιολογήσει την «άλλη οπτική» της ιστορίας και ανάλογα να την υιοθετήσει ή να την απορρίψει, εν μέρει ή εν όλω… Διότι ακόμα και στην περίπτωση των ντοκουμέντων που εξ ορισμού δεν αφήνουν περιθώρια αμφισβήτησης, εντούτοις και αυτά ελέγχονται για τη γνησιότητά τους…
 
Το θέμα όμως είναι κατά πόσο αντέχουμε ως λαός γαλουχημένος με εθνικούς μύθους την πλήρη απομυθοποίησή τους… και κυρίως κατά πόσο ευσταθεί η προτροπή των ανωτέρω «αιρετικών» περί του «διδάξτε στα παιδιά την αλήθεια!» Που ειλικρινά, παρότι οι ισχυρισμοί τους με πείθουν σε μεγάλο βαθμό γιατί ικανοποιούν τη ενήλικη λογική μου, θέλω να τους ρωτήσω: ΤΙ ακριβώς εννοείτε; Να διδαχθούν τα παιδιά όσα περιγράφετε για συμφέροντα, αφορισμούς, μισθοφόρους, πλιάτσικο, εμφύλιους κλπ; Πιστεύετε ότι το παιδικό μυαλό είναι σε θέση να κρίνει και να αξιολογήσει όλο τούτο το σκοτεινό παρασκήνιο της ιστορίας; Μπορεί ένα παιδί να δεχθεί αλήθειες μεγαλύτερες από το μπόι του; Κι αν τις δεχθεί χωρίς να είναι σε θέση να τις επεξεργαστεί, πώς πιστεύετε θα αντιδράσει; Εν προκειμένω για την παρούσα ιστορική αλήθεια, τί περιμένετε ως συνέπεια σε μια ηλικία που το παιδί διαμορφώνει πρότυπα, αξίες, εθνική συνείδηση; Να σιχαθεί την καταγωγή του, τους προγόνους του, την ιστορία του; Να υποστεί σύγχυση αδυνατώντας να διακρίνει το «υγιές» από το «άρρωστο», τη στιγμή που τα ηλικιακά του εφόδια ΔΕΝ επιτρέπουν περαιτέρω διερεύνηση;
 
Δεν ενστερνίζομαι βεβαίως το άλλο άκρο, το εντελώς εθνικιστικό στη διδαχή της ιστορίας όπως γίνεται, το θεωρώ εξίσου κατακριτέο και υπεύθυνο για αρκετά μεταγενέστερα «μορφώματα», αλλά και ευνουχισμό της κρίσης. Ένα είδος εθνικής προπαγάνδας του ακραίου τύπου «πας μη Έλλην βάρβαρος», στην πιο τρυφερή ηλικία που διαμορφώνονται ιδανικά, ηθική και λογική, ωθώντας υποσυνείδητα το παιδί σε ρατσιστικές, εθνικιστικές αντιλήψεις αντί του υγιούς πατριωτισμού. Γιατί παρόμοια διαπαιδαγώγηση δεν περιορίζεται στην αγάπη για την πατρίδα, αλλά επεκτείνεται στο μίσος μέχρι εξόντωσης του «άλλου», του οποιουδήποτε βαφτισμένου «εχθρού». Αλλά από το ένα εθνικιστικό άκρο να προτείνεις πέρασμα στην απέναντι όχθη, ευτελίζοντας στα μάτια του παιδιού τη φυλή του με αλήθειες που δεν μπορεί εκ των πραγμάτων να διαχειριστεί… πάει πολύ! Κάθε ηλικία «αντέχει» συγκεκριμένη δόση αλήθειας με προοδευτική κλιμάκωση. Αρκεί βεβαίως να πρόκειται για μελετημένη δόση αλήθειας και ΟΧΙ ψέμα. Εδώ οφείλουν να εστιάσουν οι ενστάσεις, στο διαχωρισμό και κυρίως το πολύτιμο «μέτρον άριστον»…

Φωτογραφικό υλικό






Αρθρογραφος

Π. Στασινοπούλου
Π. Στασινοπούλου
Όταν η κοινωνική ή πολιτική επικαιρότητα ερεθίζουν τον εγκέφαλο στα «κόκκινα»… όταν ο Άνθρωπος και τα πάθη του έρχονται στο προσκήνιο… όταν ένα βίωμα έχει ευρύτερη κοινωνική αναφορά… το χέρι πάει μόνο του στο πληκτρολόγιο. Και καταγράφει σκέψεις/ συναισθήματα εν θερμώ ή εν ψυχρώ, δεν έχει σημασία. Σημασία έχει να τα επικοινωνούμε… που μπορεί να επεκταθεί και στο kal.stassinopoulou@gmail.com

Γραψε το σχολιο σου

Η διεύθυνση email σας δεν θα δημοσιευθεί. Υπογραμμίζονται τα υποχρεωτικά πεδία *

Γραψε το σχολιο σου στο Facebook

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

τελευταιες αναρτησεις
Δώρο από τους θεούς του μέταλ η κα-τα-πλη-κτι-κή συναυλία των Queensryche στο Fix Factory.
Δώρο από τους θεούς του μέταλ η κα-τα-πλη-κτι-κή συναυλία των Queensryche στο Fix Factory.
με 0 Σχόλια 313 Views
Όταν η εβδομάδα τελειώνει με μια συναυλία, ξεκινάει ένα πολύ ωραίο σαββατοκύριακο. Και όταν αυτή η συναυλία είναι οι “Κουήνσραηχ” (Queensryche) είναι σαν να έλαβες δώρο από τους θεούς του μέταλ.

 Γράφει ο μουσικός Φώτης Τουμανίδης

Περισσότερα ...

Web Radio

ΘΕΑΤΡΟΜΑΝΙΑ

Περισσότερη θεατρομανία
ΣΙΝΕΜΑΝΙΑ

Περισσότερη Σινεμανία
ΜΟΥΣΙΚΟΜΑΝΙΑ

Περισσότερη Μουσικόμανία
ΤΕΧΝΗ - ΒΙΒΛΙΟ

Περισσότερα Τέχνη Βιβλίο
ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ

Περισσότερη Θεσσαλονίκη


Περισσότερα Της «K» το κάγκελο

Περισσότερη Παράξενη ζωή